Afscheid van het zomerseizoen in het Duits

Ja dat kan ook nog.  Wim (infobalie) vraagt of ik de vrije rondleiding half in het Duits zou kunnen geven op verzoek van enkele Duitse bezoekers die overigens met een gezelschap Nederlanders meekomen.
Ik deel de vrije rondleiding met Gerard. Hij neemt zijn deel mee naar de Brabantse buurt, en ik start in de Rosoliemolen.  Even lastig voordat ik weet wat vlas en lijnzaad in het Duits is maar dankzij de aanwezigheid van deze produkten in de molen kom ik snel achter. Helaas is de rosoliemolen niet bezet, en helaas Vierhouten ook al niet. Best aardig om dan zelf het verhaal over de molen en over de mutsen van Vierhouten in het Duits te vertellen met zo nu en dan een intermezzo in het Nederlands (al zeggen de Nederlanders die meelopen dat ze het ook prima kunnen doen met mijn vernederlandste Duits). Bij Vragender kan ik mijn verhaal niet echt kwijt omdat er bezembinders staan met een demonstratie, en ja dat is uiteraard ook interessant voor bezoekers.

In Varik kunnen we proeven van de resten van de slachtdag van gisteren al wil de balkenbrij er niet in bij de Duitser omdat steeds het woord Fett wordt genoemd bij dit varkensprodukt.  De hondentredmolen wekt veel interesse en ook verbazing. Deze zou eigenlijk met een spotje verlicht moeten zijn; de meeste mensen lopen er aan voorbij (maar een rondleider niet uiteraard).
Ook Hoogmade is een verbazend interessante locatie voor mijn vrije groep. Het verhaal van Cees van Leeuwen en de gedwongen verplaatsing vanwege de HSL-lijn  geven ook een mooi kijkje in de coulissen van de Nederlandse politiek.
Bij de Paltrokmolen even het succesverhaal van Nederland in de 17e Gouden Eeuw, en dan is het uur van de vrije rondleiding al weer met een kwartier overschreden. Van alle deelnemers krijg ik hand en een bedankje, waarna de meesten van hen de tram nemen voor een ronde. Het regent ten slotte ook nogal tussen de bedrijven door.
De beuken in het museumpark staan in hun mooiste herfsttooi  met alle schakeringen van bruin, geel en oranje. Mooier kun je een zomerseizoen niet afsluiten.

Avondlijk afscheid van de afdelingsbaas

Vanavond viert de baas van een van de afdelingen van een Gelders ziekenhuis zijn afscheid in het museum. Honne en ik mogen vanaf de Viersprong twee groepen rondleiden door enkele in de avond opgestelde locaties.
Ik start op verzoek van de groep in de Kruidentuin en daar zit mijn achilleshiel want ik weet (ondanks enkele avondrondleidingen) nog steeds te weinig van al die plantjes. Ik heb een erg grote groep en die laat zich ook niet eenvoudig rond een plantengroepje opstellen. Dus wordt het een wat vrije wandeling tussen de verschillende groepen planten (geneeskrachtig, verf, dodelijk etc). Wel houd ik een verhaaltje bij de Middeleeuwse tuin uit Reichenau en in de expositieruimte waar ook de blindenvoelstroken boeiend zijn.
Na de tuinen  door naar de papiermolen waar ik vanavond zelf het hele verhaal kan houden dat Bé hier normaliter vertelt. Dankzij sleutels heb ik toegang en licht.  Via de drukkerij lopen we naar de Tilburgse huisjes die ik allevier tegelijk openzet met deze grote groep. Buiten even het verhaal en dan kan ieder vrij de aahs en ooohs laten komen. Het groene kruis gebouw roept zoveel herinneringen op bij deze ziekenhuisgroep dat het heerlijk is voor mij om dat mee te beleven. Men is niet weg te slaan.
In de bierbrouwerij beëindig ik de rondleiding. De brouwer vertelt een goed verhaal en tapt er een glaasje herfstbok bij.
De groep gaat verder drinken in Budel en dan met de tram naar de Kasteelboerderij voor diner en speeches.

Op pad met een Gelderse Gemeentegroep

Vandaag op pad met een groep ambtenaren van een Gelderse gemeente. Piet B is de andere rondleider en ik besluit in zijn verlengde ook mijn groep eens wat meer te vertellen over het entreegebouw en de bijzondere stenen muur. Daarna mag Ton N het spits afbijten met een goed verhaal in de rosoliemolen.
Omdat de rondleiding een verbinding moet hebben met  verkeer, ruimtelijke ordening en milieu, maak ik vervolgens een tramrit waarin ik vertel (met dank aan de conducteur mag ik de microfoon gebruiken) over het hoe en waarom van de traminfrastructuur in ons park. In de remise toon ik het gehele tramverhaal over oorlog, heden en het vervoer van rolstoelen. In de Van Gend en Loos Loods kunnen twee groepen van de diligence gebruik maken en vertel ik over de geschiedenis van VGL en het overbrengen van de loods van Tiel naar Arnhem.  Men heeft nu genoeg Verkeer gezien en gehoord, waarna we via de smederij (prima verhaal van Hans) in de wasserij terecht komen (milieu en zilveren greenkey passeren de revue).
Rond de Jan Vaessen bank sluiten we de rondleiding af met een glaasje cider dat in knapzakken door de groep werd meegevoerd.

Inburgering met bezoek aan NOM

Vandaag wederom een groep van 60 inburgeraars die we in drie groepen rondleiden. Veel mannen ditmaal van zowel Turkse als Chinese afkomst en nog vele andere nationaliteiten.

foto: uit flyer van het Openluchtmuseum

Hans van Zoest vertelt een prima rustig verhaal in de rosoliemolen en ook in Vierhouten zijn zelfs de mannen geïnteresseerd in het dragen van mutsen in en uit de rouw. Ik toon het zware eekschillen bij Nunspeet en het bouwen van wilgenteenmuren bij Vragender, waarna we doorlopen naar Sarah in Varik. Veel herkenning bij het boeiende verhaal dat ze vertelt over de kook-kachel.  In de Molukse barak is volop aandacht voor het verhaal over de geschiedenis en de invloed van eetgewoonten van immigranten. Hoogmade is een kijkspel van verwondering. Met de tram rijden we rond tot aan de remise waarbij ik wat aanbevelingen doe voor de zelf in te vullen middag. Via de 4 immigrantenhuisjes en het Zaanse plein keren we door de Stolp terug naar het entreegebouw waar de lunch wacht.

Collega's van een oorlogsmuseum

Vandaag mag ik een groep collega's rondleiden van een bekend oorlogsmuseum uit Oosterbeek. Het gaat om een uitwisselingsprogramma waarbij onze vrijwilligers van het trambedrijf in drie groepen een tegenbezoek brengen aan Oosterbeek.
Na een inleiding door Edwin K in de Hoeferzaal, bezoek ik allereerst het trambedrijf en de remise waar veel te zien is dat direct met de Slag om Arnhem te maken heeft. Helaas is Henk S. niet gekomen zodat ik zelf het verhaal vertel over het hoe en waarom van ons trambedrijf, en over het gewelddadige einde van het trambedrijf in Arnhem. Via VanGend&Loos en het Chinese restaurant  komen we bij de wasserij waar oud collega Sjef vd Velden (toevallig in het park) laat zien dat hij nog steeds weet hoe je omgaat met de was op de bleekvelden. In de Delftse molen bekijken we de video over het verblijf van vele Arnhemmers als evacués in ons museumpark, en over de moord op Zwiers door de Nazi's.
Vervolgens het depot naast Dingenliefde dat collegiaal interessant is.  Tot besluit drinken we van twee bieren in onze bierbrouwerij.
Bij de beugelbaan wacht een uitgebreide beugelles en hier beëindig ik mijn rondleiding.

Kinderarbeid in de 19e eeuw in Nederland

Bij de rondleidersvergadering van vandaag is Maurits aanwezig om een toelichting te geven op het programma van volgend jaar, en op de binnenkort uit te voeren onderhoudswerkzaamheden aan diverse panden.
Geert D  houdt vervolgens een boeiende en goed gedocumenteerde lezing over kinderarbeid in de 19e eeuw, inclusief fotomateriaal (met toestemming) van zijn werkgever Ten Cate.
Ik mag kort even de voortgang van de digitalisering toelichten die ik samen met Ruud heb opgestart.  Allereerst de vraag aan ieder om er gewoon eens mee te werken en documenten te "uploaden vanaf USB".  Een redacteursfunctie is vervolgens nodig en die zal ik voorlopig gaan vervullen.

Maurits geeft aan dat er 2 soorten winterrondleidingen komen en dat de VSB-rondleiding verdwijnt.

Rolstoelbezoekers rondleiden in de regen

Vandaag mogen MarijkeZ, Gerard en ik een groep bewoners van een zorginstituut uit Zuid Gelderland rondleiden in de soms stromende regen. Extra lastig is het dat de meeste mensen in een rolstoel zitten met begeleider, waardoor de regen niet met een eenvoudige paraplu kan worden tegengehouden.

Met mijn groep snel ik naar Staphorst waar de rolstoelen helaas niet door de voordeur kunnen maar op de deel kan de hele groep een plaats vinden. Ingrid loopt in Staphorster dracht en zij vertelt een boeiend verhaal over de kleding waarbij ze vele kledingstukken uit het woonhuis even naar de deel gehaald heeft. Na mijn korte vertelling over de leef- en werkwijze op de deel (potstal) snellen we door de regen naar de Stolp waar in de brede gang de rolstoelen in keurige line-up van de ene tot de andere kant staan opgesteld. Helaas kunnen de rolstoelen niet in de vierkante hooi-tas-ruimte maar met een verhaal over de boer die naast kaasmaker ook schout, schepen en notaris is, is er veel aandacht, ook voor de sierlijke stalopstelling met grub waar de koeien de hele winter met de neus tegen de muur staan.

De woonwagen is helaas niet bezet, dus na een kort verhaal over ons immigratie-thema snellen we door de motregen over de brug door de Zaanse buurt naar de wasserij.  Katrien is er even niet dus ik vertel het verhaal dat ik van Connie al zo vaak mocht beluisteren, en ik kruip even in het bakje bij de spoelkuil.
Via de smid naar de remise waar het ruim en droog is en waar ik een thuiswedstrijd kan spelen met mijn verhaal over de achtergrond van de trams in het museum.
Helaas kan de dubbele Rotterdamse tram ons (7 rolstoelen) niet meenemen omdat de tram wegens de regen al vol zit met gezonde dagjesmensen.
We lopen snel via de trambaan de korste weg naar Varik, waar Ada ons warm verwelkomt met een uitleg over het luxe fornuis dat velen herkennen, en over de leefwijze van de familie hier in deze rijke Betuwse boerderij.
Met slechts 10 minuten vertraging bereiken we de Hoeferzaal waar gelukkig de Horeca geen vermanende woorden hoeft te spreken.
Met enkele woorden van dank door de organisatie, sluip ik tevreden weg naar het NOM-kantoor.