Door storm en regen in het laagseizoen

Soms schijn de zon, soms valt er regen, prima allemaal. In de herfst kan het dan ook nog hard waaien, koud regenen en de grond is zompig en blubberig.  Als het dan laagseizoen is probeer je snel met de sleutelbos van de ene droge locatie naar de andere te komen.

Vandaag overkomt me dat allemaal als ik een groep rondleid van een bekend energiebedrijf dat een vergaderdag heeft in de Hoeferzaal.

Gelukkig is men er qua kleding goed op voorbereid (ik iets minder want Con is naar Friesland met mijn auto waarin mijn plu en regenjas liggen) en men heeft er vooral veel zin in. Bijzondere wens is ook nog dat het een spreekwoordentocht zal zijn.

Na een introgesprek over ons museum onder de droge overkapping van het entreegebouw, spoeden we ons naar Staphorst waar de spreekwoorden en gezegdes voor het oprapen liggen. Er is goed licht, en ook nu komen het venstervrijen, de kleine rosmolen en de deur waarmee we in huis vallen, goed tot hun recht. Er staat vee in de potstal en er is daar veel te vertellen.
Vandaar door naar de gruppestal van de Stolp en naar de ook nu weer indrukwekkende hooischuur in het midden.
Via de paltrokmolen (toch even blijven staan in de regen om Neerlands roem uit de 17de eeuw uit te leggen) naar Hoogmade. Veel aah en ooh, en als ik vraag van welk jaar de inrichting is, lopen de schattingen van voor  1940 tot rond 1970. Als ik 2002 noem is het even stil en even later herkent men toch de moderne keuken.
Mooi om te kunnen uitleggen dat we ook een museum zijn voor de jongere generatie die Hoogmade weer als geschiedenis herkent.
Er moet op tijd door vergaderd worden dus we snellen ons door de regen en wind (helaas geen trams) naar
het entreegebouw waar ik een aantal groepsfoto's maak van deze energiewerkers.
Na uitgebreide dankbetuigingen laat ik de groep achter en zoek in de storm mijn weg terug naar De Steeg.

Afscheid van het zomerseizoen in het Duits

Ja dat kan ook nog.  Wim (infobalie) vraagt of ik de vrije rondleiding half in het Duits zou kunnen geven op verzoek van enkele Duitse bezoekers die overigens met een gezelschap Nederlanders meekomen.
Ik deel de vrije rondleiding met Gerard. Hij neemt zijn deel mee naar de Brabantse buurt, en ik start in de Rosoliemolen.  Even lastig voordat ik weet wat vlas en lijnzaad in het Duits is maar dankzij de aanwezigheid van deze produkten in de molen kom ik snel achter. Helaas is de rosoliemolen niet bezet, en helaas Vierhouten ook al niet. Best aardig om dan zelf het verhaal over de molen en over de mutsen van Vierhouten in het Duits te vertellen met zo nu en dan een intermezzo in het Nederlands (al zeggen de Nederlanders die meelopen dat ze het ook prima kunnen doen met mijn vernederlandste Duits). Bij Vragender kan ik mijn verhaal niet echt kwijt omdat er bezembinders staan met een demonstratie, en ja dat is uiteraard ook interessant voor bezoekers.

In Varik kunnen we proeven van de resten van de slachtdag van gisteren al wil de balkenbrij er niet in bij de Duitser omdat steeds het woord Fett wordt genoemd bij dit varkensprodukt.  De hondentredmolen wekt veel interesse en ook verbazing. Deze zou eigenlijk met een spotje verlicht moeten zijn; de meeste mensen lopen er aan voorbij (maar een rondleider niet uiteraard).
Ook Hoogmade is een verbazend interessante locatie voor mijn vrije groep. Het verhaal van Cees van Leeuwen en de gedwongen verplaatsing vanwege de HSL-lijn  geven ook een mooi kijkje in de coulissen van de Nederlandse politiek.
Bij de Paltrokmolen even het succesverhaal van Nederland in de 17e Gouden Eeuw, en dan is het uur van de vrije rondleiding al weer met een kwartier overschreden. Van alle deelnemers krijg ik hand en een bedankje, waarna de meesten van hen de tram nemen voor een ronde. Het regent ten slotte ook nogal tussen de bedrijven door.
De beuken in het museumpark staan in hun mooiste herfsttooi  met alle schakeringen van bruin, geel en oranje. Mooier kun je een zomerseizoen niet afsluiten.

Avondlijk afscheid van de afdelingsbaas

Vanavond viert de baas van een van de afdelingen van een Gelders ziekenhuis zijn afscheid in het museum. Honne en ik mogen vanaf de Viersprong twee groepen rondleiden door enkele in de avond opgestelde locaties.
Ik start op verzoek van de groep in de Kruidentuin en daar zit mijn achilleshiel want ik weet (ondanks enkele avondrondleidingen) nog steeds te weinig van al die plantjes. Ik heb een erg grote groep en die laat zich ook niet eenvoudig rond een plantengroepje opstellen. Dus wordt het een wat vrije wandeling tussen de verschillende groepen planten (geneeskrachtig, verf, dodelijk etc). Wel houd ik een verhaaltje bij de Middeleeuwse tuin uit Reichenau en in de expositieruimte waar ook de blindenvoelstroken boeiend zijn.
Na de tuinen  door naar de papiermolen waar ik vanavond zelf het hele verhaal kan houden dat Bé hier normaliter vertelt. Dankzij sleutels heb ik toegang en licht.  Via de drukkerij lopen we naar de Tilburgse huisjes die ik allevier tegelijk openzet met deze grote groep. Buiten even het verhaal en dan kan ieder vrij de aahs en ooohs laten komen. Het groene kruis gebouw roept zoveel herinneringen op bij deze ziekenhuisgroep dat het heerlijk is voor mij om dat mee te beleven. Men is niet weg te slaan.
In de bierbrouwerij beëindig ik de rondleiding. De brouwer vertelt een goed verhaal en tapt er een glaasje herfstbok bij.
De groep gaat verder drinken in Budel en dan met de tram naar de Kasteelboerderij voor diner en speeches.

Op pad met een Gelderse Gemeentegroep

Vandaag op pad met een groep ambtenaren van een Gelderse gemeente. Piet B is de andere rondleider en ik besluit in zijn verlengde ook mijn groep eens wat meer te vertellen over het entreegebouw en de bijzondere stenen muur. Daarna mag Ton N het spits afbijten met een goed verhaal in de rosoliemolen.
Omdat de rondleiding een verbinding moet hebben met  verkeer, ruimtelijke ordening en milieu, maak ik vervolgens een tramrit waarin ik vertel (met dank aan de conducteur mag ik de microfoon gebruiken) over het hoe en waarom van de traminfrastructuur in ons park. In de remise toon ik het gehele tramverhaal over oorlog, heden en het vervoer van rolstoelen. In de Van Gend en Loos Loods kunnen twee groepen van de diligence gebruik maken en vertel ik over de geschiedenis van VGL en het overbrengen van de loods van Tiel naar Arnhem.  Men heeft nu genoeg Verkeer gezien en gehoord, waarna we via de smederij (prima verhaal van Hans) in de wasserij terecht komen (milieu en zilveren greenkey passeren de revue).
Rond de Jan Vaessen bank sluiten we de rondleiding af met een glaasje cider dat in knapzakken door de groep werd meegevoerd.

Inburgering met bezoek aan NOM

Vandaag wederom een groep van 60 inburgeraars die we in drie groepen rondleiden. Veel mannen ditmaal van zowel Turkse als Chinese afkomst en nog vele andere nationaliteiten.

foto: uit flyer van het Openluchtmuseum

Hans van Zoest vertelt een prima rustig verhaal in de rosoliemolen en ook in Vierhouten zijn zelfs de mannen geïnteresseerd in het dragen van mutsen in en uit de rouw. Ik toon het zware eekschillen bij Nunspeet en het bouwen van wilgenteenmuren bij Vragender, waarna we doorlopen naar Sarah in Varik. Veel herkenning bij het boeiende verhaal dat ze vertelt over de kook-kachel.  In de Molukse barak is volop aandacht voor het verhaal over de geschiedenis en de invloed van eetgewoonten van immigranten. Hoogmade is een kijkspel van verwondering. Met de tram rijden we rond tot aan de remise waarbij ik wat aanbevelingen doe voor de zelf in te vullen middag. Via de 4 immigrantenhuisjes en het Zaanse plein keren we door de Stolp terug naar het entreegebouw waar de lunch wacht.

Collega's van een oorlogsmuseum

Vandaag mag ik een groep collega's rondleiden van een bekend oorlogsmuseum uit Oosterbeek. Het gaat om een uitwisselingsprogramma waarbij onze vrijwilligers van het trambedrijf in drie groepen een tegenbezoek brengen aan Oosterbeek.
Na een inleiding door Edwin K in de Hoeferzaal, bezoek ik allereerst het trambedrijf en de remise waar veel te zien is dat direct met de Slag om Arnhem te maken heeft. Helaas is Henk S. niet gekomen zodat ik zelf het verhaal vertel over het hoe en waarom van ons trambedrijf, en over het gewelddadige einde van het trambedrijf in Arnhem. Via VanGend&Loos en het Chinese restaurant  komen we bij de wasserij waar oud collega Sjef vd Velden (toevallig in het park) laat zien dat hij nog steeds weet hoe je omgaat met de was op de bleekvelden. In de Delftse molen bekijken we de video over het verblijf van vele Arnhemmers als evacués in ons museumpark, en over de moord op Zwiers door de Nazi's.
Vervolgens het depot naast Dingenliefde dat collegiaal interessant is.  Tot besluit drinken we van twee bieren in onze bierbrouwerij.
Bij de beugelbaan wacht een uitgebreide beugelles en hier beëindig ik mijn rondleiding.

Kinderarbeid in de 19e eeuw in Nederland

Bij de rondleidersvergadering van vandaag is Maurits aanwezig om een toelichting te geven op het programma van volgend jaar, en op de binnenkort uit te voeren onderhoudswerkzaamheden aan diverse panden.
Geert D  houdt vervolgens een boeiende en goed gedocumenteerde lezing over kinderarbeid in de 19e eeuw, inclusief fotomateriaal (met toestemming) van zijn werkgever Ten Cate.
Ik mag kort even de voortgang van de digitalisering toelichten die ik samen met Ruud heb opgestart.  Allereerst de vraag aan ieder om er gewoon eens mee te werken en documenten te "uploaden vanaf USB".  Een redacteursfunctie is vervolgens nodig en die zal ik voorlopig gaan vervullen.

Maurits geeft aan dat er 2 soorten winterrondleidingen komen en dat de VSB-rondleiding verdwijnt.