woensdag 22 mei 2013

Ouderenuitje van een handelsbedrijf

Met Ruud V en Harry vdV  mag ik deze groep "nog-net-niet-gepensioneerden" verdelen in drie flinke clusters van ongeveer 20 man. Ze hebben net een lunch achter de rug waarbij ook de oude oprichter van het bedrijf nog even acte de presence gaf.

Na een intro voor, achter en in het blauwe loshoes van Harreveld is het logisch vervolg op het vlasverhaal de rosoliemolen waar de lijnzaadjes uit de vlasbollen worden uitgeperst. Het grijpt me dan toch nog even naar de keel als het vertrouwde beeld van Ton niet opduikt, en ik in gedachten de kist weer voor me zie staan.

De olie-molenaar vertelt het prima, al kan momenteel de heimachine niet draaien omdat er nog bûlen gevuld moeten worden.
Voldaan trekt de groep door naar Vierhouten dat helaas niet bezet is. Zelf vertel ik een kort verhaal over de leefwijze en over de mutsen en het opknappersgoed. Via de deel, waar de tabak hangt verlaten we deze boerderij en buiten vertelt Marjo ons de ins en outs van het eekschillen. Boeiend..

Ineens staat daar Lieke voor Vragender en zij vertelt ons hoe het Openluchtmuseum omgaat met de kinderprojecten hier. Kinderen kunnen zelf wilgentenen vlechten tot een muurdeel en dat besmeren met leem.

Voor het eerst bezoek ik met een groep de splinternieuwe caravan-aanwinst. Ik merk dat ik er nog te weinig van kan vertellen: tijd voor een upgrade van mijn kennis.

Hoogmade boeit altijd enorm. De buitenkant al door het verhaal van het in stukken zagen en overbrengen op diepladers, maar vooral de leefwijze van bewoner Cees van Leeuwen boeit de groep. Veel aah en ooh ook nu weer binnen. Via het zomerhuis van de fam. Swarte komen we buiten met uitzicht op de drie kruisen op de zijgevel van het oudste deel. Gelukkig is er vandaag iemand bij die vermoedt dat ze iets met afweer van onwelkome geesten te maken kunnen hebben. De directeur prijst de intelligentie van deze medewerkster van zijn bedrijf. Een mooie club om rond te leiden.

De paltrokmolen is op twee fronten in bedrijf; zowel de molenwieken als de zaagmachines zijn in bedrijf. Wat een schitterend gezicht. Omdat de zeilen op de wieken zitten is er genoeg windkracht.
Mark heeft het weer goed voor elkaar; ook de vijzel-poldermolen draait op de weinige wind die er is.

Het begint te regenen (een droge dag was voorspeld....) en we lopen snel de stolp binnen. De zomer-uitdossing van de gruppestal maakt een rijke indruk. Maar vooral de enorme binnenhooiberg van de familie Twuyver komt goed binnen, met de fraaie stenen uitbouwen die ervoor zorgen dat ook de bedsteden in de hooiberg liggen.

In Staphorst bewonderen we de inmiddels lege potstal (die nog wel uitgemest moet worden) en Zwaan legt ons uit waarom ze in de rouwkleuren loopt. Ze vertelt zo'natuurgetrouw emotioneel verhaal dat de groep gelooft dat ze echt in Staphorst woont; als dat blijkt niet zo te zijn is men met stomheid geslagen. Saskia komt binnen en kan nog even laten zien hoe de vrolijke kleuren eruit zien als je niet in de rouw bent.

We bereiken een half uur te laat voldaan het entreeplein; veel collega's uit de twee andere groepen zijn inmiddels zelf nog een uurtje het museum aan het verkennen, zoals in hun programma stond.
Met de tram vertrekt mijn groep naar de bierbrouwerij waar ze willen starten met een klein biertje.

maandag 13 mei 2013

Ton Niënhuis overleden




Con en ik zijn diep en diep geroerd door het plotse overlijden van Ton Niënhuis, afgelopen vrijdag in het museum.
Een mooier mens was er eigenlijk niet bij de presentatie-collega's.
Als je als rondleider met een groep in de rosoliemolen kwam, dan begon Ton te vertellen en de bezoekers hingen aan zijn lippen. Hij was filosoof, inspirator en verteller tegelijk, en hij eindigde steevast met de woorden: "en de geest van het paard waart hier nog altijd in de oliemolen rond".
Moge zijn inspirerende geest ook nog heel lang rondzweven in de rosoliemolen.
Klik maar op http://youtu.be/pQ5E0YpVZ1E om Ton in aktie te zien.

Het verdriet bij ons en onder collega's is onbeschrijflijk groot. Een onmisbaar mooi mens is heengegaan.

Ton met John in 2006 (persfoto NOM)




maandag 22 april 2013

Nieuwe collega's bij ons trambedrijf

Vandaag ben ik met een klein clubje nieuwe collega's van het trambedrijf door ons museumpark gelopen. Met name de locaties die voor conducteurs niet zo voor de hand liggen tijdens de mededelingen op de tram, wil ik graag uit die vergetelheid rukken. Na het inwendige van de rosoliemolen, hebben we van Ingrid een mooie beschrijving gehoord van de streekdrachtengewoontes rond Staphorst. Na de potstal vol vee lopen we door de gruppenstal van de stolpboerderij. En dan de hooiberg met de stenen bedsteden. Altijd verrassend voor eerste bezoekers. Via de brug van Ouderkerk en de vele molens rondom ons, belanden we in de Koopmanswoning en in de geschiedenis van de 17de eeuw.
De bakker heeft de takkenoven open staan; een aangenaam spel van geuren en mooie beelden.

De wasserij blijft een topper ook voor deze mannen van de tram, en via het Rietveldhuisje bereiken we de papiermolen waar Rolf ons de beginselen van papierscheppen bijbrengt. Belangrijk dat juist deze molen op de tram genoemd wordt, evenals de drukkerij.

Via de Delftse molen bereiken we het pauze-honk van de tram waar de koffie goed smaakt en waar jonge en oude collega's van de tram elkaar weten te vinden.

donderdag 28 maart 2013

Een bruidspaar in de ijslente

Vandaag een bruiloftsfeest van meer dan 100 personen in de Kasteelboerderij. Buiten waait een harde noord-oostenwind bij enkele graden boven nul.
Marijke Z, Hein F en ik mogen de 60 geïnteresseerde personen rondleiden naar in ieder geval Damwoude.
Marijke neemt de kinderen mee naar speeltuin en omstreken, en ik besluit te starten in Damwoude, met een tussenstop bij remise en VanGend en Loos. Omdat er nog geen trams rijden (laatste dag van winterlaag) moeten we de hele route lopen, en dat valt voor enkele personen niet mee zonder winterjas.

Bruidspaar op Goede Vrijdag in de snijdende kou - foto Kees van Leeuwen

Damwoude maakt veel goed want in dit huisje heeft de moeder van een van de aanwezigen gewoond.
Daarna uit de wind in de boerderij van Midlum waar geen lichtknop bij de deur zit. In het donker vinden we op de tast onze weg naar de grote deel waar wel een lichtknop zit. Ook in  de KOP en HALS van deze boerderij is veel buitenlicht en nog de inrichting van het emigratie-thema. Toch interessant voor deze groep.

We wandelen naar de ambachtsbuurt en de Zaanse buurt, en met een kleine toelichting bij het Koopmans huis en de brug van Ouderkerk is het voor de meeste bruiloftsgasten nu wel welletjes met de snijdende koude. Ze snellen naar de Kasteelboerderij waar een warme maaltijd op hen wacht.

Ik vind het ditmaal moeilijk in te schatten of ik echt tevreden mag zijn met deze rondleiding.

Enkele die-hards willen nog van alles weten over de paltrok-molen, en ze bedanken me hartelijk voor de rondtour en verdwijnen dan ook tussen de feestgangers.

vrijdag 25 januari 2013

Wat doet Marketing & PR

Vandaag komt Pien Rommens (de baas van onze Marketing afdeling) ons tijdens de rondleidersvergadering uitleggen hoe PR en Marketing in elkaar zitten in ons museum. Een leerzaam en duidelijk verhaal van Pien waarin de jaarthema's en de reclamecampagnes nog even langskomen. Niet meer verwarren dus met Sales en Reserveringen, de afdeling die onder Commercie valt.

Vandaag sta ik zelf ineens even in de spots; omdat ik 65 jaar geworden ben ontvang ik een VVV-bon en de felicitaties van onze voorzitter Helmig. Volgende keer maar eens trakteren dus; ik was die verjaardag in december al lang weer vergeten.

De vergadering wordt ineens weer bijgewoond door "onze baas" Suzanne die na een verlofperiode de plaats van Marianne wederom inneemt.
Suzanne tracteert ons op een nieuwe wijze van vergaderen waarin ook een leertraject is opgenomen voor ons allen. We worden in groepen verdeeld en we vergaderen op verschillende data. Even wennen dus.

Wim Huls presenteert op professionele wijze de resultaten van de rondleidersenquete, en Reinier heeft mooie plaatjes van de aantallen rondleidingen door de jaren heen.
De rondleiding-achter-de-schermen was echt eenmalig (wegens 100 jaar museum) en komt niet terug.

De verdere inhoud van de vergadering staat in de notulen en leent zich niet voor plaatsing op deze weblog.

zondag 16 december 2012

Spannende tocht in het donker

Op deze zeer drukke zondag, waarop naast een speciale wolvendag van Natuurmonumenten ook nog een grote verzekeraar voor erg veel bezoekers zorg draagt, zijn we met drie rondleiders voorbereid op een wat grotere stroom liefhebbers voor de tocht in het donker.

Mijn schoonzuster Marijke Z doet de voorbereidingronde samen met Hillie vdW; hierbij  moeten allerlei atributen worden klaargezet en worden lichtjes en vuurtjes ontstoken. Daarna kunnen de deelnemers van start die in het Zeeuwse kerkje zijn ingedeeld in drie groepen.



Ik mag met de eerste groep vertrekken, een groepje met veel kinderen, en al direct bij de overgang van het klinker-zandpad naar de kasseien, kijken ons twee wolven-ogen aan vanuit het bos. Na mijn verhaal over de wolven in Limburg rond 1890 wordt het echt spannend want we moeten de bewoners van boerderijen in de buurt gaan waarschuwen voor de aanwezigheid van een of meer wolven.
Bij de boerderij van Zeijen ontdekken we dat de kippenren nog open staat en bij de plaggenhut struikelen we over een turfstapel waar we even aan voelen en ruiken om te ontdekken wat turf eigenlijk is.
Uiteindelijk durven ook alle kinderen even de plaggenhut van binnen te bekijken, alhoewel het er donker en vochtig is.
Bij het arbeidershuisje van Damwoude (van Feenstra met hun 11 kinderen) onderzoeken we het hûske dat buiten staat en dat dient als toilet. Even denken we met elkaar aan onze luxe WC's thuis.
Via een wankel houten bruggetje van wiebelige planken bereiken we hand-in-hand de overkant bij Beerta. Helaas zijn er geen sterren aan de hemel maar wel horen we steeds een uiltje dat waarschijnlijk in de spanten van de grote deel huist. We bekijken de kippen die achter een gesloten deur heerlijk zitten te slapen, en via de donkere gang lopen we naar de keuken waar we in de bedstee controleren of de meid al slaapt.
We ontdekken niemand dus leggen we een briefje op tafel om de bewoners te waarschuwen tegen de wolf.
Na deze spannende tocht door de grote boerderij bereiken we een zanderig paadje langs de akker waar we allemaal een handje wit zand toevoegen aan het heldere loopvlak. We horen dat er regelmatig wolvensporen gezien zijn in dit lichte zand. Via dit zanderige pad bereiken we weer het kasseienpad en in de verte schemert licht van het kerkje. In het bos is weer goed een uiltje te horen maar geen huilende wolven.
Aan het einde van deze donkere tocht (geloof me, dit vergeten kinderen niet snel) krijgen alle kids een kaarsje met een kaartje dat hen herinnert aan deze moedige tocht.

Als ik terug ben staat alweer een enthousiaste familie op me te wachten met twee leergierige superactieve zoons die beiden een van de lantaarns voor me dragen. Ook met hen maak ik een ronde door de duisternis en met veel plezier ontfutselen de jongens me het geheim van de uil die we in de verte dachten te horen. Wel melden ze nog even dat de tocht door de donkere boerderij van Beerta erg spannend was. Rondlopen in een stikdonkere keuken en een beetje voelen wat je denkt te zien. Ja daar wordt je stil van.


donderdag 13 december 2012

Uitje van Juridische Zaken

Vandaag is het een gure ijskoude dag, en toch is het mooi weer. Ideaal voor een rondleiding als je een beetje dik winterproof gekleed bent.
De juridische medewerkers van een verzekeringsbedrijf zijn wel bestand tegen een buitenwandeling in de kou, maar gezien de kleding toch niet al te lang achter elkaar. Daar is meteen mijn uitdaging.

De tram weigert ons mee te nemen omdat ze te vol zitten, dus via Harreveld bereiken we de beschutting van de rosoliemolen, waar Hans v Z op indringende wijze de geschiedenis en werking van dit technisch wonder uit de doeken doet. Blij verrast met deze interessante start, kom we bij Fiona in Vierhouten waar we leren wanneer welke mutjes gedragen worden. Dan is er de tram en met de verwarming hoog komt mijn uitleg goed binnen. In de remise maken we kennis met de verschillende trams, de geschiedenis en met de redenen waarom het museum een tramlijn heeft aangelegd.  In de Van Gend en Loos loods is (met dit kleinere groepje) genoeg ruimte om allemaal even een ritje in de postkoets te maken. Met de rest van de groep maken we kennis met de achtergronden van de overdracht van de Tielse loods naar het museum.

Hans laat in de smederij de groep zien hoe je vrij snel een flesopener kunt smeden, en de mandenvlechter toont zijn kunnen met een hangmandje.
In de bakkerij wordt duidelijk hoe je brood bakt op een takkenoven. Het is er warm en het ruikt er vooral erg lekker.  Ik neem afscheid van de groep onder veel dankzeggingen.

Rondleiders Openluchtmuseum in 2008